Gül Resimleri » Cicekler Hakkinda Genel Konular

Çiçekler ve Burçlar

admin — Fri, 27 Feb 2009 13:33:05 +0000

LALE / BOĞA:
Yaşama sevinci ile dolu olan boğa, canlı renklere sahip çiçekleri sever. Laleler içinde en geniş seçeneğe sahiptir. Farklı tonlarda bulunduğu gibi değişik şekillerde de elde edilebilir. Eğer bir bahçesi yoksa laleler ile dolu bir vazo da yeterli olacaktır.

Burçların çiçeklerde de karşılıkları vardır. Çiçeklerin burçlardaki karşılıklarını bu yazımızda okuyabilirsiniz.

ORKİDE / ASLAN
Yükseği seven aslan çiçeklerde de gösterişli olanlarını sever. Orkide bu yüzden favorileri arasındadır. Büyüleyici ve alışılmadık renkler onu fazlasıyla etkiler. Egzotik güzelliği ile bitkiler ailesinin en büyük üyelerinden olup 25.000 den fazla vahşi büyüyen çeşidi vardır.

SÜMBÜL / KOÇ
Koçun zamanı ilkbahardır. Bu dönemde sümbülün çiçekleri ile mutlu olur. Yumuşak pembe, mavi, mor ve beyaz renkler onu büyüler. İlkbahar çiçeklerini genelde kışın evde ve camın önünde yetiştirir. Böylece onlarla haftalarca mutlu olabilir.

GÜL / İKİZLER
İkizlerin sembolüdür. Çiçeklerin kraliçesi özellikle ikizleri etkiler. İkizler sadece onun çekiciliğini değil onun nasıl yetiştirileceğini de bilir. Bakımı ve diğer işlerine de hakimdir.

DALYA / TERAZİ
Çok şık olan terazi barok güzelliğe sahip dalyaları tercih eder. Basit, yarı veya tam dolu dalya çeşitleri değişik renkli ve yapraklıdır. Türleri her geçen yıl artmaktadır.

ZAMBAK / YAY
Güzel şekli ve hoş kokusu ile yayı büyüler. İlk tercihi beyaz kral zambağı olsa da kırmızı ateş zambağı alaca renkli Türk zambağı ona mutluluk verir.

KARDELEN / KOVA
Kardelen kıştan sonra ilk olarak açan çiçeklerden biridir ve ilkbaharın gelişini haber verir. Mutlu kova, çimenleri parlak renkleri ile dolduran ve daha şubat ayında etrafa güzel kokular yayan bu çiçeği çok sever.

AKDENİZ LALESİ / YENGEÇ
Akdeniz’den gelen anemon güçlü renkleri ile yengeci büyüler. Yengecin yaşam tarzında olduğu gibi anemonlar da kendilerine özgüdür. Rahatsız edilmeden küçük gruplar halinde yetişirler. Küçük veya taşlı bahçelerde.

MARGİT / BAŞAK
Bakımının kolay ve her yere uyması sebebiyle margit başak için uygun çiçek dostudur. Renkli ve parlak beyazı ile dikkat çeker. Başağın balkonda veya bahçedeki tercihi renkli türleridir.

EŞEK DİKENİ / AKREP
Akrepler hareketi sever ve her boş zamanlarında gezi ve yürüyüşler yapar. Bu sırada dağlarda bulunan dikenlerin güzelliği ilgisini çeker. Centiyane gibi diğer dağ çiçekleri de onu büyüler.

AMARİL / OĞLAK
Çalışkan oğlak uzun boylu amarilleri sever. İlk tercihi kırmızı çiçekli çeşididir. Kendisi gibi ona da özen gösterir ve gelecek yılda da çiçek açmasını sağlar.

NERGİS / BALIK
İlkbaharda balığın doğumu ile sarı renkli nergislerin de çiçekleri açar. İlkbahar çiçeği ünvanı ona aittir. özellikle trompet nergisi parlak sarı rengi ile büyüleyicidir.

Seracılık Hakkında

admin — Sun, 26 Oct 2008 09:25:29 +0000

Seracılığın gayesi : Bitkilerin doğal yetiştirilme ortamlarından ; büyümeleri ve yaşamaları için uygun olmayan çevre koşullarında yaşayabilecekleri ortamı yapay olarak oluşturmaktır.

Sera seçiminde etkili unsurlar :

Kullanılma amacı,

İhtiyaç duyulan sera büyüklüğü,

Civar iklim şartları,

Yerleşim yerinin fizyografik ve ekolojik özellikleri,

Alet ve ekipman kullanma imkanları,

Yetiştirilecek bitki türleri ve yetiştirme tekniği,

Sera işletmesinin gelişme planı,

İşletmeye ayrılan sermaye,

İşletme sahibinin istekleri,

Kullanılma Amacı:

Seradan beklenen amaç, sera tipine etki yapan en önemli faktörlerden biridir. Sera amatör, araştırma, yarı profesyonel veya tam ticari amaçlı olabilir
İhtiyaç Duyulan Sera Büyüklüğü:
Bir seracının işletmesinde sera ünitelerinin ayrı ayrı veya toplam olan büyüklüğü, işletmenin işçilik miktarı ve çeşidine bağlıdır. Eğer işletmede kullanılabilecek fazla sayıda alet ve ekipman varsa, seralar daha büyük, üniteler de daha fazla sayıda planlanabilir.

Civar iklim şartları:

Bir yörenin en yüksek ve en düşük sıcaklık değerleri, rüzgar durumu, yağış şekli, yoğunluğu ve süresi, güneşlenme ve bulutlu günler sayısı ve enlem derecesi gibi çeşitli etmenler, sera tipinin seçiminde etkilidir. Örneğin : soğuk, rüzgarlı ve kar yağışlı yerlerde seraların çatısı daha dayanıklı ve alçak, ılık yerlerde ise seraların daha yüksek tipte yapılması gerekir.

Yerleşim yerinin fizyografik ve ekolojik özellikleri:

Sera kurulması istenilen yerin topografyası, arazi eğimi, arazinin marazı, mikro klima koşulları, kapalı veya açık vadide bulunması gibi ekolojik koşullar göz önüne alınır.

İşletmeye ayrılan sermaye:

İşletmenin ekonomik gücü ve sera için ayrılabilen sermayenin büyüklüğü, uygulanacak sera tipinin seçiminde en önemli etmenlerden biridir.
Sermayesi yeterli olan işletmelerde ek yapım masrafı yüksek, fakat yıllık bakım masrafları daha düşük olan cam örtülü çelik veya alüminyum iskeletli sera tipleri, sermayesi yeterli olmayan işletmelerde ise ilk yapım masrafı düşük fakat yıllık bakım giderleri büyük olan plastik örtülü, ahşap iskeletli tipleri seçilmelidir.

Alet ve ekipman kullanma imkanları:

Sera içi tarımsal işçiliğin daha çok elle yapıldığı işletmelerde, sera boyutları, mekanizasyonu fazla olan toprak işçiliği, gübreleme, ilaçlama, toprak dezenfeksiyonu, ürün temizleme gibi işlerin alet ve ekipmanlarla yapıldığı seralara göre daha küçüktür.

Yetiştirilecek Bitki Türleri Ve Yetiştirme Tekniği:

Gelecekte serada yapılacak yetiştiricilik şeklinin değiştirilmesi düşünülmeden sera kurulursa, daha sonra yapılacak değişikliğe uyum sağlamada zorluk çekilir veya değişiklik olanaksız olur. Örneğin yalnız alçak boylu bitkilerin yetiştirileceği basit bir serada, uzun boylu bitkiler yetiştirilemez. Bu nedenle gelecekte başka bitkilerin yetiştirilebileceği seraların tip ve boyutları bu bitkiler içinde uygun olmalıdır.

Sera İşletmesinin Gelişme Planı:

İşletmede zamanla seranın genişletilmesi düşünülerek sera tipinin seçiminde planlama ve konumunda zamanla oluşacak bu büyüme ve gelişme gözden ırak tutulmamalıdır.

İşletme sahibinin istekleri:

İşletme sahibinin istekleri, beğenisi, seranın estetik görümünde tipinin seçiminde etkilidir. Ancak estetik görünüm kullanışlılık ve faydalılık ile birleştiği zaman bir anlam taşır.

Ülkemizde yetiştiriciler ihtiyaçlara uyacak bir sera seçimi yerine, genellikle yakın çevrede görüp beğendikleri bir tipin aynısını yapmasını isterler.

SERA PLANLAMASINDA ETKİLİ ÇEVRE KOŞULLARI

Seralarda verimin daha yüksek, ürün niteliğinin daha iyi ve aynı zamanda ürünün gelişme ve olgunlaşma süresinin daha kısa olması için ekonomik koşullar dikkate alınarak sera planlayıcısının bitkilerin isteklerine göre çevre etmenlerini uygun hale getirmesi gerekir.

Sera planlamasında çevre etmenleri;

1.derece çevre etmenleri: Işık, sıcaklık, nem ve havalandırma

2.derece çevre etmenleri: Havanın içerdiği Co2 miktarı, toprak suyu, drenaj, toprak bitki besin maddeleri ve hastalık etmenleri.

1) Işık

Işık, bitkilerin fotosentezde kullandığı en gerekli temel etmendir. Bitkilerin gelişmesinde ışık rengi, yoğunluğu, günlük ışıklanma periyodu ve gelişme süresince toplam ışıklanma süresi önemlidir.
Seraların ışık kaynağı güneştir ve güneşten gelen ışınların dalga boyları ve ışık renkleri farklı farklıdır.

Görülebilir ışık ışınları:

Mavi ışık bitkilerin fazla boylanarak gelişmesini sağlar.

Kırmızı ışık olmazsa tohumların çimlenmesi ve gelişmesi yavaşlar ve çiçeklenme hızlanır.

Yeşil ışık; bitki büyümesini olumsuz olarak etkiler.

Kızılötesi ışınlar: Güneş ışığıyla gelen ışınların yaklaşık % 50 sidir. Bu ışınlar, ısı oluştururlar.

Sera içindeki bitkilerin dengeli büyüme ve gelişmeleri için seraların ve sera içindeki bitki sıralarının yönlendirilmesi gerekir . Bitki sıralarının kuzey-güney doğrultusunda düzenlenmesi ile dengeli bir şekilde ışıktan yararlanması için seranın doğu-batı yönünde yerleştirilmesi gerekir.

Daha iyi ışıklanma için;

Münferit olarak yapılan seralar özellikle kışın doğu – batı doğrultusunda yerleştirilmeli.

Blok seralar ise kuzey güney doğrultusunda yönlendirilmeli,

Bireysel seralar birbirini gölgelememelidir.

Serayı oluşturan kiriş ve kolon gibi yapı elemanlarının kesit yüzeyli mümkün olduğu kadar ince yapılmalı,

Daha iyi bitki gelişimi için ışığın yetmediği yerlerde yapay ışıklandırma yoluna gidilebilir.

2) Sıcaklık

Bitkiler için en uygun sıcaklık, sera içerisinde soğuk günlerde en az 15 C, güneşli ve sıcak günlerde ise en çok 30 C olmalıdır. Sera toprak sıcaklığının da belirli bir sınır altına düşmesi bitki gelişmesini durdurur. Sera içi sıcaklığının en yüksek sıcaklığı aşmasıyla , bitkilerde özümleme durmaktadır.

Isıtma için, güneş enerjisinden en iyi şekilde yararlanacak sera tipinin geliştirilmesi gerekmektedir. Seralar soğuk mevsimlerde ısıtılmalı, sıcak mevsimlerde ise soğutulmalıdır.

Soğuk günlerde sera dışındaki toprak sıcaklığının daha düşük olması seranın dış duvarlarına en yakın bitki sıralarının soğuktan zarar görmesine neden olabilir. Bu durum seranın dış drenaj sisteminin yapılması ile engellenebilir.

3) Nem

Sera toprağının, bitkilerin ihtiyaçlarına göre sulanması gerekir Sulamayla sera içindeki havanın nem oranı artar. Havalandırma ile de sera içindeki havanın nem oranı düşer. Bu nem çeşitli önlemlerle tekrar normal düzeyine yükseltilmelidir.

Seradaki havanın nem oranının en uygun sınırları, yetiştirilen bitki türüne, seranın sıcaklığına, ışıklandırma yoğunluğuna ve özümleme hızına bağlı olarak değişir. Oransal nemin çok düşük olması bitki büyümesi ve gelişmesini geriletmesi yanında, çok yüksek nem oranı da sera örtüsünün iç yüzeyinde yoğunlaşır. Yoğunlaşan nemin bitkiler üzerine damlaması bitkilerin hastalanmasına da neden olur.

Ayrıca yüksek hava nemi, bitkiler için zararlı mikroorganizmaların gelişmesi için uygun ortam oluşturur ve mantar hastalıklarının çıkmasına neden olur.

Saksı Çiçeklerinde Karşılaşabileceğiniz sorunlar

admin — Fri, 24 Oct 2008 15:14:24 +0000

Karşılaşabileceğiniz sorunlar

· Çok az ışık alması: Bitki uzun ve sağlıksızdır. Yapraklarının arası fazla aralıktır. Büyüme durmuştur. Yapraklar normalden daha küçük ve soluktur. Çiçekleri ya hiç yoktur ya da çok cılızdır. Çözüm: Dallanmasını güçlendirmek için bitkiyi kısaltın ve daha ışık alabileceği bir yere taşıyın.

· Çok az sulanması : Bitki ya çok az ya da hiç büyümez. Çiçekleri çok kısa sürelidir. Yaprakları zayıftır. Alt yapraklar düşer. Çözüm: Su dolu bir kap içinde 10 dakika bekletin. Saksı tabağına yerleştirmeden önce suyun süzülmesini bekleyin. Bitki çok kısa bir sürede yeniden kurursa saksını değiştirin.

· Çok soğuk ortamda olması : Çiçekler kısa ömürlüdür. yapraklar kıvrılır ve düşer. Çözüm: Hava akımından uzak sıcak bir yere taşıyın.

· Az nemli ortamda olması : Yaprak uçları kahverengileşir ve kurur. Yaprak kenarları sararır ve yapraklar dökülür. Gonca ve çiçekler büzüşür ve düşer. Çözüm: Banyo, mutfak gibi daha nemli bir ortama taşıyın. Daha önceki sayfalarda açıkladığımız nemliliği artırma metotlarını deneyin.

Az besin alması belirti : Bitki büyümez ve çiçekli bitkiler çiçek açmaz. Çözüm: Gerekli besin ile besleyin.
·

Fazla ışıklı ortamda olması : Gündüz saatlerinde bitkinin yaprakları solar, kahverengi yarık izleri oluşur. Bitki solgun görünür. Yapraklar buruşup, kurur. Çözüm: Bitkiyi daha serin ve gölgeli bir ortama taşıyın.

· Fazla su verilmesi : Çiçekler çürür. Yapraklar az büyür, zayıftır ve kolayca dökülür. Çözüm: Bitkiyi daha sıcak bir ortama taşıyın. Fazla suyun saksıdan akmasını sağlayın. Sadece gerektikçe su verin.

· Fazla sıcak ortamda bulunması : Bitki kış aylarında sağlıksız büyüme gösterir. Yaprakların kenarları kahverengileşir. Alt yapraklar solar ve dökülür. Çözüm: Bitkiyi daha serin bir ortama taşıyın.

Fazla Nemli Ortamda Bulunması : Yapraklarda, çiçekte ve sapında gri küf (botrytis) oluşur. Çözüm: Bitkiyi daha kuru bir ortama taşıyın.

Fazla besin verilmesi
      Belirti: Yapraklar kahverengileşir ve büzüşür. Çözüm: Bitki sağlıklı bir görünüm alana kadar çiçeği sulamayın.

Zararlılar ve tedavileri
      Bitkileri hastalıklardan ve böceklerden korumak, tedavi etmekten daha kolaydır. Bu nedenle bitkilerin güçlü ve sağlıklı olmalarını sağlamak amacıyla ideal bir bir ortam yaratmalıyız. Hastalıklı bir bitkiyi, diğer bitkilere de bulaşma ihtimalini göz önünde bulundurarak diğerlerinden hemen ayırmalısınız. İşte sık rastlanan salon bitkisi böcekleri ve tedavi şekilleri:

Beyaz sinekler
      Güveye benzer ve rahatsız edildiğinde uçuşan küçük beyaz böceklerdir. Tüm bitkiyi ılık sabunlu suya batırın ve sonra da durulayın.

Yeşil Veya Siyah Sinekler
      Bitkinin büyüyen uçlarında koloni oluştururlar. Yok etmek için beyaz sinekler için önerilen metodu kullanın.

     Botrytis Yaprak, çiçek ve gövdede bulunan gri küftür. Bitkiyi daha kuru bir ortama alın ve hava akımını artırın. Ölü çiçek ve yaprakları düzenli olarak ayıklayın. Eğer sorun devam ederse mantar ilacı (fungicide) ile spreyleyin.

     Mealy Bugs Yaprakların altında ve gövdede bulunan minik yün yumaklarına benzer oluşumlardır. İspirtoya (metil alkole) batırılmış pamuklu bezle silin. Kırmızı Örümcek Mite’ları

     Yaprakların alt yüzeyinde bulunan küçük, sarı, kahverengi veya kırmızı kurtçuklardır. İnce örümcek ağları üretirler. Nemliliği artırmak amacıyla bitkiyi sık sık spreyleyin.

Kabuk böcekleri
      Yapraklara ve gövdeye yapışmış gibi duran küçük sert kabuklu, kahverengi, sarı böceklerdir. Böcekleri ılık sabunlu su ile temizleyin ve durulayın.

Küf
      Yapraklarda ve gövdede oluşan beyaz pudra benzeri oluşumlardır. Mantar ilacı (fungicide) ile spreyleyin

Baharda saksı değişimi

admin — Fri, 24 Oct 2008 15:09:32 +0000

Baharda saksı değişimi
      Neye İhtiyacınız olacak: Değiştirdiğiniz saksıdan daha büyük bir saksı. Değiştirme Şekli: Bitkiyi iyice sulayın. Yeni saksının içine ince bir kat gübreli toprak koyun. Eski saksıyı içine yerleştirin.Her iki saksının ağzı aynı düzeyde olmalı. Yeni saksı ile eski saksı arasındaki boşluğu toprakla doldurmaya devam edin.

     Saksı kenarından 2 cm boşluk bırakmalısınız. Bitkiyi, eski saksısından, arkasına hafifçe vurarak çıkarın ve yeni saksıya yerleştirin. Üzerini biraz daha gübreli toprakla doldurup yeniden sulayın.

Üst tabaka toprağın değişmesi
      Saksı yenilemeye gerek olmayan ya da saksı değişimi yapılamayacak kadar büyük olan bitkiler her bahar üst kısmını da toprak yenileme metoduyla bakıma alınabilir. Üstündeki 2-3 cm’lik toprağı köklerine zarar vermeden alın. Üzerine yeni gübreli toprak ekleyip sulayın.

Yaprak temizleme

admin — Fri, 24 Oct 2008 15:07:19 +0000

Yaprak temizleme
      Bitkilerin yaprakları imkan varsa içme suyuyla, yoksa dinlenmiş ya da ılık çeşme suyuyla yıkanmalıdır. Büyük yapraklı bitkilerin sık sık ılık suyla spreylenmeleri gerekir.

     Sert ve parlak yapraklı bitkiler Örneğin: Devetabanı bitkisi Nemli bir bez ya da süngerle temizlenmelidir. Bu işlem ince ve sık yapraklı bitkilerde uygulanmamalıdır.

     Tüylü Yapraklı bitkiler Örneğin: Begonya. Yumuşak fırça ile temizlenmeli. Eğer salon bitkinizin kökleri saksı dibinden çıkıyorsa veya toprak çabuk kuruyorsa , saksısını değiştirme zamanı geldi demektir.

Bitkilerin bakımı ve rutin bakım için aşağıdaki aletlere ihtiyacınız olacak

admin — Fri, 24 Oct 2008 15:05:00 +0000

Bitkilerin bakımı ve rutin bakım için aşağıdaki aletlere ihtiyacınız olacak:

Bir bitkinin suya ihtiyacı olup olmadığını parmağınızı 2-3 cm kadar toprağa sokarak anlayabilirsiniz. Eğer kuru gelirse, ılık suyla sulayın. Yüzeyi kuru görünse bile dip tarafları nemli olabilir. Afrika menekşesi ve Siklamen gibi bitkileri üstten değil tabağına ılık su koyarak sulayın. Üstten sulama bitkilerin köklerinin çürümesine neden olur.
Ancak saksıyı su dolu kapta uzun süre bırakmamanız fazla suyu bir süre sonra boşaltmanız gerekir
Besleme Yeni dikilen bir bitki toprağında yaklaşık iki ay yetecek kadar besin deposu vardır. Yapraklı bitkiler çabuk büyüdükleri için bahar ve yaz aylarında beslenmelidir. Çiçekli bitkiler ise çiçeklenme mevsiminde ve öncesinde beslenmelidir. Ev bitkilerini sıvı besinler ile beslemek kolay ve pratiktir.

Dinlenme Sezonu
Tüm bitkilerin kış mevsiminde veya çiçeklenmeden hemen sonra bir dinlenme dönemine ihtiyaçları vardır. Bitkileri daha serin bir yere taşıyarak, besinini kesmeli ve daha seyrek sulanmalıdır.

Salon bitkilerinin yerleştirirken dikkat edilmesi gereken üç nokta

admin — Fri, 24 Oct 2008 15:02:45 +0000

Salon bitkilerinin yerleştirirken dikkat edilmesi gereken üç nokta

· Işık : Bir çok bitkiye güneş ışığı doğrudan verilmemelidir. Yaz aylarında kuzeye bakan cam önü uygun bir yerdir. Işığın genellikle duvardan yansıdığı yerlere yerleştirilmelidir.

· Nemlilik : İnce yapraklı bitkiler yoğun neme, daha kalın ve dolgun yapraklı bitkiler ise nem oranı daha düşük ortamlara ihtiyaç duyarlar.

· Isı : Büyüme dönemlerinde bitkinin bulunduğu ortamın ısı değişikliğine fazla uğramaması gereklidir. Soğuk havalarda bitkileri soğuğun girebileceği, cam kenarlarında ve perde arkalarında bırakmayın. Ateş ya da kalorifer yanına koymayın.

BİTKİ KARIŞIMLARI İLE ZAYIFLAYIN !

admin — Thu, 23 Oct 2008 13:47:44 +0000

BİTKİ KARIŞIMLARI İLE ZAYIFLAYIN !

İşte bitkilerdeki başka bir mucize daha. Bitkiler yüzyıllardır insanların en iyi ilacı olmuştur. Her derde deva bitkilerin farklı karışımları farklı sorunları düzeltiyor. İşte başka bir karışım ve bambaşka bir soruna daha çözüm… İşte bu %100 doğal ve
%100 etkili zayıflama iksirinin formülü…

Karışımdaki bitkiler :

kekik
mate yaprağı
yeşil çay
funda yaprağı
biberiye

Tarifi :

1litre kaynamış suya 2 tatlı kaşığ ıyeşil çay , 1 talı kaşığı kekik, 1 talı kaşığı mate yaprağı, 1 talı kaşığı funda yaprağı, 1 talı kaşığı biberiye. Tüm bitkileri demliğe koyup 5 dakika demleyin. Tüm gün içebileceğiniz bu çayın hiç bir yan etkisi bulunmamaktadır ancak herhangi bir alerjik durumunuz varsa ve hamilelik dönemindeyseniz yine de doktorunuza danışmakta fayda var.

Çiçeklerin Gübrelenmesi

admin — Thu, 23 Oct 2008 13:40:14 +0000

Bitkilerin beslenmesi kendileri için gerekli olan elementleri ya topraktan kökleri ile yada yapraktan almaları ile oluşmaktadır. Besin elementlerinin insan ve bitki gelişimi için çok önemli görevleri vardır. İnsanlar ve bitkiler, yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmesi için besin elementlerini almak zorundadır. Bu nedenle insan ve bitki arasında çok önemli bir bağ vardır. Bitki beslenmesinde her besin elementinin rolü farklıdır, bunların dengeli bir şekilde bitkiye uygulanması, insan beslenmesi açısından ise her besinin dengeli bir şekilde alınması gerekmektedir.

Ticaret gübreleri bitkiler için mutlak gerekli olan besin maddelerini kapsayan kimyasal bileşiklerdir. Gübrelerin toprağa uygulanmasında yani gübrelemeden amaç, her yıl çeşitli yollarla topraktan uzaklaşan bitki besin maddelerini tekrar toprağa kazandırmak, böylece bitki gelişmesi için uygun koşulları toprakta sağlamaktır .

Hayvan ve insanın doğada var oluşu bitkisel üretime bağlıdır. Dengesiz ve kalitesiz gübre kullanımı zaman zaman bitkisel üretimde sorunlar yaratmaktadır.

Besin elementlerinin insan ve bitki üzerindeki görev ve fonksiyonları çok farklıdır. Azot; insan ve bitkide birçok biomolekülün yapısında yer alır. İnsan ve bitki gelişiminde önemli fonksiyonları vardır. Azot insan ve bitki için bir yapı taşıdır. Eksikliğinde insanlarda önemli hasarlar meydana gelir, bitkide ise vejetatif gelişim durur.

Fosfor ve kalsiyum insanların büyümesi ve gelişimi için gerekli olan besin elementleridir. Kemiklerin sertleşmesinde, diş oluşumunda çok önemli görevlere sahiptirler. Eksikliklerinde raşitizm görülür, büyüme ve gelişme yavaşlar. Fosfor bitkide kök gelişimini ve hastalıklara karşı dayanıklılığı arttırır. Kalsiyum ise meyvenin olgunlaşmasını sağlar.

Demir insanda hemoglobin taşınmasında etkin bir görev üstlenir. Eksikliğinde kansızlık meydana gelir. İnsanların gereksinimi olan demiri büyük oranda bitkilerden almaktadır.

Çinko, büyüme, deride sağlamlık, immun sistemini ve iştahı arttırıcı etkilere sahiptir. Bitkide ise çinko, metabolizma olaylarını düzenleyen enzim sistemi için gereklidir.

İnsan sağlığı açısından hava, toprak, su ve bitki kirliliğinin önemli bir yeri bulunmaktadır. Gübrelemenin bu ortamların kirlenmesine olan etkisinin bilinmesi; gübreleme-insan sağlığı ilişkileri yönünden büyük önem taşımaktadır. Gübreleme ile kirlenme olasılığının ortaya çıkabileceği en önemli biyosfer öğesi sudur. Sonuçta bitkiler bu kirlenmeden etkilenmektedir.

Gübrelemenin su kirlenmesine etkisi gübre ile toprağa verilen bitki besin maddelerinin topraktan uzaklaşarak sulara karışması sonucu, içme ve kullanma sularında ve hayvansal besin üretiminde kullanılan sularda konsantrasyonun artması şeklinde olabilir. Bu konuda üzerinde en çok durulan iki besin maddesi azot ve fosfordur. Sonuçta sularda ötrofikasyon olayı meydana gelmektedir.Gübreleme- su kirlenmesi ilişkisinden sonra üzerinde en çok durulan ikinci konu gübreleme-bitki kirlenmesi ilişkisidir. Ancak bitkilerde kirlenme oluşturan elementlere özgü vejetatif organlarında morfolojik simptomlar göstererek bu yönde tüketiciyi önceden uyarmanın yanında verim ve ürün kalite öğelerinde depresyonlarda meydana getirmektedirler. İnsan ve hayvan beslenmesi açısından gerçekten büyük önemi olan protein, vitaminler, mineral maddeler gibi unsurların bitkideki miktarının gübreleme sonucu arttığını ve kalitelerinin yükseldiğini belirleyen pek çok sayıda araştırma yapılmıştır. Gübrelemenin kaliteyi yükselttiğinin genellikle kabul edilmesine karşın aşırı gübre kullanımı sonucu, sağlık açısından zararlı bazı maddelerin bitkide miktarının da arttığı ileri sürülmektedir.

Bu konuda üzerinde en çok durulan, sağlık açısından zararlı etkileri tartışılan nitrit ve sekonder aminlerin bitki bünyesinde oluşturdukları nitrosaminlerdir. Yüksek kanser yapıcı maddeler olarak bilinen nitrosaminler ile özellikle azotlu gübreler arasında bir ilişki kurulmamasına karşın yine hayvan ve insan sağlığı üzerine bazı olumsuz etkileri söz konusu olan nitrat ve nitrit miktarının bitkide gübreleme ile artması bazı tereddütler yaratmıştır. Nitrat, insan ve hayvanlar için yüksek toksitesi olan bir unsur olmamakla beraber insanlarda her bir kg vücut ağırlığı için l5-70 mg nitrat azotu sınır olarak kabul edilmektedir. Bu konuda üzerinde daha çok durulan nitrittir. Bitkilerde genellikle serbest nitrite rastlanmamakta hasattan sonraki dönemde bakteriyel aktivite veya enzimatik aktivite sonucu bünyede nitrat nitrite dönüşmektedir. Nitrit nitrata oranla çok daha toksik olup vücut ağırlığının her bir kg’ı için 20 mg nitrit azotu bünyede zehir etkisi göstermektedir. Bu nedenle bitkilerin nitrat dolayısıyla nitrit kapsamının yüksek oluşu sonucu bazı ülkelerde hayvanlarda nitrit zehirlenmesinden sık sık söz edilmektedir. Yine insanlarda görülen ve methemoglobinemia adı verilen hastalığın nitritin kandaki hemoglobin ile birleşmesi sonucu meydana geldiği bildirilmektedir. Bitkilerde nitrat başka bir deyimle nitrit birikimi üzerine doğal olarak daha çok azotlu gübreler dikkati çekmekte, özellikle sebzeler ve mer’alara uygulanan yüksek düzeydeki azotun bitkilerde nitrat ve nitrit yığılmasına neden olduğu ileri sürülmektedir. Ancak bilinçli kullanılması koşulu ile gübrelerin bu olumsuz etkileri söz konusu olmamaktadır.

Ticaret gübresi tüketiminin bazı ülkelerde olağanüstü artması ve bu miktarların gelecekte daha da artma eğiliminde olması bu ülkelerde kullanılan gübre miktarı ile insan sağlığı arasında istatistiki bazı ilişkiler aranmasına neden olmuştur. Çoğu ülkelerde gübre tüketimi ile insan sağlığı arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilecek bir değerlendirme yapılmamakla beraber Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Teşkilatı tarafından bu konuda geniş kapsamlı bir araştırma yapılmıştır (Çizelge I).

Çizelge 1. Çeşitli ülkelerde gübre tüketimi, ortalama insan ömrü, çocuk ölümleri ve ulusal gelir (Karaçal, 1980).

Ülkeler	Gübre kullanım Kg/ekim alanı^x (ha)	Kg/kişi	Kişi başına ekim alanı (ha)	Ortalama insan ömrü (Yıl)	Çocuk ölümü 1000 çocuk ^xx	Ulusal Gelir ($)
Y. Zelanda	507	131	0,27	71	17,7	1706
Avustralya	56	76	1,35	71	18,2	1620
ABD	52	49	0,95	71	22,9	2883
Hollanda	464	45	0,10	74	14,4	1265
İsveç	100	43	0,42	74	13,3	2204
İngiltere	200	28	0,13	71	19,6	1451
İspanya	37	24	0,66	70	34,6	594
Japonya	205	18	0,06	71	18,5	696
Çin	183	15	0,08	65-70	22,2	85
Şili	18	12	0,63	-	107,1	515
B.Ar. Emirlik.	96	8	0,08	50-55	110-130	130
Meksika	22	6	0,26	58-64	61	412
Malezya	13	5	0,36	57-65	50	250
Guatamala	13	4	0,34	50-60	92	291
Hindistan	4	1	0,33	45	140	86
Gana	0,3	0,2	0,67	40-45	150-170	245
Haiti	2	0,2	0,08	35-45	110-130	80

x = N-P₂O₅-K₂O toplamı

xx=Doğan l000 çocuktan l yıl içinde ölenlerin sayısı

Çizelgeden de anlaşılacağı gibi bu ülkelerde kişi başına gübre tüketimi ile kişi başına düşen ulusal gelir arasında lineer bir ilişkinin bulunduğu yani ulusal geliri fazla olan ülkelerin çok gübre kullandığı görülmektedir. Buna paralel olarak gübre kulanımı ile ortalama insan ömrü arasında da bir ilişkinin bulunduğu; çok gübre tüketen ülkelerde insan ömrünün az tüketenlere oranla daha uzun olduğu anlaşılmaktadır.Yine bir yıl içinde, çocuklarda ölüm oranı, çok gübre kullananlarda , az kullananlara oranla çok düşük bulunmaktadır.

Diğer sağlık koşulları yanında çizelgedeki değerlere bakarak çok gübre kullanan ülkelerde insan ömrünün kısaldığını, başka bir deyimle gübrelerin insan yaşamı veya yaşam ortamı üzerinde olumsuz etkisi bulunduğunu söylemek mümkün değildir. Aksine az gübre tüketen ülkelerde insan ömrünün bu kadar kısa, çocuk ölümlerinin bu kadar fazla olmasını az gübre kullanımına, bunun sonucu olarak yetersiz besin maddeleri üretimine yani beslenme yetersizliğine bağlayabiliriz.

Gübrelerin insan sağlığına etkileri, bunların formları yanında topraktaki kimyasal ve biyolojik değişimlere bağımlıdır. Örneğin amonyum formunda verilen N nitrifikasyona uğramakta, nitrat daha sonra insanlarda methemoglobin hastalığına neden olmaktadır. Bazı gübreler ham maddelerinde insan sağlığı için olumsuz elementler kapsayabilirler. Örneğin, ham fosfatlar, uranyum, flor, kadmiyum içermektedir. Uranyumun böbreklerde akümüle olması sonucu nefropati hastalığı meydana gelebilir. Flora ise dişlerde mine hastalığı (florosis) ve kemiklerde kalınlaşmaya neden olabilir. Kadmiyum ise akciğer, böbrek, idrar yolları, prostat kanserine ve böbrek yetmezliğine neden olmaktadır. potasyumlu gübrelerde K-4O izotoplardan ileri gelen bir miktar radyoaktivite bulunmaktadır. Sonuçta fosfor ve potasyumlu gübreler bir miktar radyasyon içerdiği için bunların radyasyon etkisi söz konusu olabilir. Bazı gübreler mikrobesin elementi içerdiği gibi bazı gübrelere ise üretim aşamasında ağır metaller kontamine olmaktadır.

Bir mikrobesin elementi olan manganez fazlalığında insanlarda manganez nörotoksitesi oluşabilmektedir. Çinko ise fazla alındığında tüm organları tutan kanserler, çeşitli deri hastalıkları nefes yollarında tahriş ve zatürree, nefes almakta güçlük, akciğerlerde su toplaması ve kanlı balgam oluşturma gibi hastalıklara neden olmaktadır. Bakır fazlalığı ise akut gastrid irridasyonlar ve karaciğer sirozu meydana getirir. Bor fazlalığı gastrointestinal irritasyonlar ve testis atrofisi hastalığı oluşturabilir. Demir fazlalığı hemokromatosize neden olabilir. Ayrıca gübrelerin üretimi aşamasında korozyonla gübreye ağır metaller bulaşmış olabilir. Bunların da insan ve çevre sağlığı yönünden önemi bulunmaktadır.

Çiçeklerin yetiştirilmesi

admin — Thu, 23 Oct 2008 13:33:17 +0000

Balkon, bahçe ve evinizde çiçeklerinizi çeşitli yollarla yetiştirebilirsiniz…

En kolayı bir seraya gidip hoşumuza giden çiçekleri satın almaktır.

Eğer bir balkon veya bir bahçemiz varsa fazla sayıda bitki gerekir. Bu durumda çiçeklerimizi çeşitli metodlarla kendimiz yetiştirmemiz daha ekonomik olur. Çiçeklerimizi tohumla, çelik veya kök sürgünlerinden yetiştirebiliriz.

Tohumla yetiştirme

Tohumla bitki yetiştirmek biraz karmaşık bir iştir. Bütün tohumlar aynı şekilde ekilmez. Bitkisine göre ekim zamanı, ısı ve ortam farklılıkları gösterir. En çok mevsimlik ve iki yıllık çiçekler tohumdan yetiştirilir.

Dayanıklı mevsimlik çiçekler

Yıllık çiçeklerin bir kısmının tohumu Eylül ayında asıl yerine ekilir. Bunlar sonbaharda çimlenir ve soğuktan korkmadan kışı geçirirler. İlkbaharda gelişir ve çiçek açarlar. Bu cins çiçekler yer değiştirmekten hoşlanmazlar. Yalnızca sık fideler seyreltilir ve kalanlar oldukları yerde büyütülür.

Bu türler genellikle ilkbahar ve erken yaz döneminde açan cinslerdir ve çoğunlukla bir kere ekilince ertesi yıllarda tohumları dökülerek kendiliklerinden çıkarlar. Mevsimlik hezaran, sarı nergis, çörekotu, tatlı bezelye, bekâr düğmesi ve godetya bu tür çiçeklerdir. Bu türler nisan ayında ekilebilir ancak çiçek verimleri düşük olur.

Hassas mevsimlik çiçekler

Daha geç açan mevsimlik çiçekler ise tohumları Mart ayında sıcak bir yerde ekilerek yetiştirilir. Erken çiçek almak için bu şarttır. Dışarı ekilmek istenirse hava ısınıncaya kadar yani Nisan sonlarına kadar beklemek gerekir. Bu durumda çıkan fideler ancak yaz ortalarında çiçeklenir.

Birinci metod: Tohumlar 15–18 c. sıcaklıkta ve aydınlık bir yerde ekilir. Saksı veya en az 5 cm derinlikte tepsilere hazır torfla doldurulur. Tohumlar serpilir. İri tohumların üstü hafifçe örtülür. Toz gibi ince olanlar ise örtülmez, hafifçe bastırılır. Püskürteçle sulanır. Üzerine bir cam kapatılır. Kahverengi bir kağıt konur. Cam her gün çevrilir. Tohumlar çimlenince önce kağıt, bir kaç gün sonra da cam kaldırılır. Fideler gerçek yaprakları çıktıktan sonra küçük kese veya saksılara şaşırtılır.

İkinci metod: Tohumlar aynı şekilde saksıya ekilir. Üzerine şeffaf bir naylon torba geçirilir. Ilık ve gölge bir yere konur. Tohumlar çimlenince torba kaldırılır ve saksı aydınlık bir yere konur. Aynı şekilde fidelenir.

Begonya, camgüzeli, ateş çiçeği, petunya, aslanağzı, mine ve buz çiçeği böyle ekilir. Kadife, kral kızı, horozibiği ve kozmos gibi fazla hassas olmayan bazı mevsimlikler nisan ayında dışarıya ekilir. Fideler çıkınca asıl yerlerine şaşırtılır.

Tohumları dışarıda yetiştirme

Daha çok iki yıllık ve kalıcı çiçekler için uygundur. Bu cinsler ilk yıl yaprak ve kök geliştirir. Ancak ertesi yıl çiçek açarlar. Tohum ekmek için Mayıs ayı en uygun zamandır.

Hafif gölge bir yer seçilir. Yanmış gübre ile beraber kazılmış ve iyice işlenerek inceltilmiş toprağa tohumlar serpilir. Çok ufak tohumlar örtülmez, hafifçe bastırılır. İri tohumlar için toprakta çizgiler açılır. Fazla derin açılmamalıdır. Tohumlar bu çizgilere seyrekçe serpilir ve hafifçe örtülür. Tohumlar süzgeçli kova ile düzenli olarak sulanır. Çıkan fideler Eylül ayında istenen yerlere fidelenir.

İki yıllık çiçekler: Yüksük otu, ay gülü, çan çiçeği ve hüsnüyusuf.

Ömürlü çiçekler: Hasekiküpesi, ezan çiçeği, Acı bakla, ömürlü karanfil ve gülhatmi türleri böyle yetiştirilebilir.

Bütün bunlardan farklı şekilde ekilen tohumlarda vardır. Mesela hercai ve aslanağzı tohumları Ağustos sonuna doğru ekilir. Çıkan fideler 4–5 hafta sonra yerlerine şaşırtılır. Aslanağzı olduğu yerde de kalabilir