Menekşe ÇİÇEĞİ KIRLIK yerlerde kendiliğinden biten ayrıca bahçelerde yetiştirilen otsu bir bitkidir. Gayet hoş kokan mor çiçekler açar. Bundan dolayı aynı zamanda ‘hercai (alaca) menekşe’ den ayırt etmek için mor menekşe ‘kır menekşesi’ denir. Yürek biçimi, şeker külahlı gibi kıvrık yaprakları vardır. Uzun bitkiler arasında yaşarsa sapı bitkinin güneş görebilmesi için uzun olur. Menekşenin sapından uzun dallar çıkar. Bu dallar toprağa sürünerek uzarlar. Toprağa dokunan boğum yerlerinden küçük kökler salıverirler. Böylece uzun zaman ana bitkiden ilgilerini kesmeyen yeni yeni birçok bitkiler meydana gelmiş olur. Hercai menekşe menekşegillerin başka bir çeşididir. Kız menekşesinden daha iridir. Taç yaprakları renk renktir. Bundan dolayı ‘alacamenekşe’ de denir. Kırlarda tarlalarda hercai menekşenin birçok yabani çeşitleri yetişmektedir. Bahçelerde yetişen hercai çeşitleri bunlarda türetilmektedir. Menekşegiller bitkiler âleminde ikiçeneklilerin bir familyasıdır. Bu familyada kır menekşesi ‘yabani menekşe’ hercai menekşe, tüylü menekşe gibi menekşe çeşitleri altın kökü gibi bitkiler bulunur.

MENEKŞE

Diğer Adları Benefşe, Viola, Violet, Violette

Bilgi Menekşegiller familyasından; çiçekleri tek renkli, bir veya çok yıllık otsu bir bitkidir. Yaprakları yürek biçiminde ve hemen hemen sapsızdır. Genellikle az veya çok koyu renkte olur. Beyaz renklileri de vardır. İlkbahar aylarında çiçek açar. • Hercai menekşe (Yabani menekşe, Viola tricolor); bahçelerde yetiştirilen bir türdür. Yurdumuzda 20 kadar çeşidi vardır. Tibbi Etkileri ve Kullanımı Terletir. Vücuda rahatlık verir. Kanı temizler. Vücutta biriken zehirlerin atılmasını sağlar. Nikris ve romatizmada faydalıdır. Kabızlığı giderir. Sıracada faydalıdır. Cilt hastalıklarında da kullanılır. Lapası, yaraların iyileşmesini sağlar. Menekşe yağı, egzama ve uyuzu tedavi eder. Boğmaca ve Boğaz ağrılarında faydalıdır. Sulu Temriyeleri de tedavi eder.

Hercai menekşelerin hepsi eşit büyüklükte olmayan ve her birinde genellikle iki ayrı renk bulunan, beş tane kadifemsi taç yaprakları vardır. Taç yapraklarının arkasında, balözü içeren birer uzantı ya da mahmuz bulunur. Çiçeğe gelen arılar bu tatlı sıvıya ulaşabilmek için daha büyük olan en alttaki taç yaprağa konarlar. Böylece arılar balözünü emerken çiçeğin erkek organlarında bulunan çiçek tozları da arıların tüylerine yapışıp kalır. Arıya yapışmış olan çiçek tozlarının aynı çiçekteki dişi organın tepeciğine bulaşmasını önlemek üzere tepeciğin üzeri koruyucu bir kapakla örtülüdür. Ama arılar bir çiçekten uçup başka bir hercai menekşe çiçeğine konduklarında, balözü emebilmek için bu kapakçığı hortumlarıyla açarlar ve bir önceki çiçekten getirdikleri çiçek tozlarının bir bölümünü dişi organın tepeciğine bırakırlar. Böylece çiçekler döllenerek meyveye dönüşürler. Meyve olgunlaştığında çatlayarak kayık biçiminde üç parçaya ayrılır ve içindeki tohumları çevreye saçar.

BİRKAÇ YILLIK (bisannual) ÇİÇEKLER

1. Achillea (Aşilotu) (Achillee, Milfoil, Yarrow, Garbe)

- filipendulina,
- ptarmica
2. Alstroemeria (……….i., Herb Lily, Inkalilie)
- versicolor
3. Althaea (Gülhatmi) (Rose tremiere, Hallyhock, Stockm

- rosea
4.Alyssum (kuduz otu) (Alysson,Basket of gold)

- saxatile, var.
5. Anemone (Manisa lâlesi)’ (Anemone, Pasque Flower, Wind
- japonica, var.
6. Anthirium (Aslan ağzı) (Muflier - Guele de loup, Snap dr

- majus, var.
7. Aquilegia (Haseki küpesi) (Ancolie, Columbine,’ Akelei)
- coerulea hybrida
8. Arabis (Gümüş sepet, Kazteresi) (Arabette, Rock - Gress )
- alpina
9. Asclepias (Ipekotu) (…………, Mükvveed, Seidenplanze, )
- cornutii
10. Asphodelus (Çirişotu) (…………, Silver rod, Affodill)
- luteus
11. Aster (Saray patı) (Aster, Michaelmas Daisy, Aster, )

- novae-angliae ——-Belle de Ronzdorf ——-Beechwood challenger”

——–Plenty”
——–Barr’sPink
——–Climax”
——–harringion
Pink”
12. Athyrium (Hanım eğreltisi) (…………, Lady, Fern)
- füix femina
13. Bellis (Yaz papatyası, Çayır güzeli) (Pâqerette, Daisy,)

- perennis, var.
14. Boltonia (…………, Folse Charmomile, Boltonia)
- glastifolia
15. Campanula (Çan çiçeği) (Campanule, Bellflower)

- medium
- persicifolia
- pyramidalis
16. Ceniaurea (Peygamber çiçeği) (Bleuet, Centaurea)
- montaııa
17. Centranthus (Mahmuz çiçeği, Kedi otu) (Valeriane, )
- ruber
- auioni
- cheiiri .
19. Chrysanthemum (Kasımpatı) (Chrlsanthfcme, Chrysanthemum,


- indicum, var,
- Icucanthemum
- rubellum
–Claracurtis
20. Coreopsis (Kızgözü) (Coreopsis, Tickseed, Coreopsis, Mâd
- lanceolata, var .
21. Cortaderia (=Gneriumj (…………, Pampas gras,.Pamp:)
- argentea
22. Danae (iskenderiye Defnesi) (…………. Alexandrian Lauı
.- racemosa
23.Delphinium(Hezeran)
-
cultorum var.
24.Dianthus (karanfil) (Carnation)

-barbatus
- carı/opnyııua. vut.
______”enfant de Nice
- plumarius, var.
——–<Bernardine
______”Her Majesty”
______<Rose de Afai”
25. Dicentra (Kızkalbi) (Coeur - de - Marie, Blceding heart, )
- spectabilis
26. Digitalis (Yüksük otu) (…………, Foxglove, Fingerhut)

- purpurea, var.
27. Doronicum (öküz gözü) (Doronic, Leopard’s bane, Gemswurz)
- oa-ucasicum
- plantagineum
—exelsum
28. Dryopteris (Böbrek Eğreltisi) (…………,’Woodfern, VVurmfarn)
- filix mas
29. Echinops (Göktop) (Echüıope, Globe Thistle, Kugeldistel)
- sphaerocephalus
- sphaerocephalus
30. Erigeron (Şifa otu) (Erigerone, Fleabane, Berufskraut)
- speciosus, var.
- “By. çiçekli”
31. Eryngium (Deve dikeni) (Panicaut, Sea Holly, Eringo, Edeldistı
- oliverianum.
32. Gaillardia (Gaillarde, Blanket Flower, Gaillardia, Kokardenbhırne

- lanceölata, var.
——–”Bourgogne”
33. Gypsophila (Bahar yıldızı) (Gypsophile, Baby’s - breath)

- paniculata
34. Helenium (Endezotu) (Hele’nie, Sneezeweet, Sonnenbraut)
- automnale, var.
35. Helianthus (Ayçiçeği) (Grand Soleil, Sunflower, Sonnenblume)

- laetiflorus, var.
36. Heliopsis (Güneş gözü) (Petit Soleil, Orange Sunflower, Heliops:
- scabm majör
37. Helleborus (ÇÖpleme) (Hellebore, Hellebore, Chrismas rose)
- niger var.
38. Heuchera (Ateş feneri) (Heuchere, Coral bells, Heuchera)
- brizoides, var.
39. iris (Süsen - Zambak) (iris, Flag iris, Schwertlilie)

——–”Antigone”
——–”Argus”
——–”Bar-ira”
——– “Coppelia”
——–”Caid”
- Dame Uanche”
——–Fernand
. Debat”
——–”Flaubert”
——–”FroM/rou”
——–*Grenadier”
——–”Imperial”
——”Le Correge”
——–”Le vardar”
——–”Afarguıta”
——–”AfoZgocTıe”
- - “Madame
——–”Aftgnard”
——– “Aförgeme”
——–”Pacha”
——–”Pagode”
——–”Pharaon”
——–”Pompee”
- Laevigata, var.
——–”Ori/Zamme”
——–”.Mıchel-Ange*
40. Kniphofia (= Tritoma) (Fener Çiçeği) (Tritome, Toçch )

- uvaria, var.
41. Lathyrus (Nazende) (Gesse, Perennial Pea, Peavino, Duftw
- latifolius
42. Linaria (Linaire, Toadflax, Leinkraut)
_ macroccano hybrida
43. Lupinus (Acı bakla, Yahudi baklası) (Lupin yivace, Lupin, )
- polyphyllus, nar.
44. Matteucia (Avusturya eğreltisi)
- struthiopteris
45. = Miscanthus (……………………. Eulalia - Zebra grass,)
- sinensin
46. Monarda (Monarde, Bergamot, Beebalm, Monarde)
- didyma, var.
47. Myosotis (Unutma beni) (Myosotis, Forget - me - not)
- alpestris
48. Paeonia (Şakayık) (Pivoine, Paeony, Pâonie)
- albiflora. var.
- officinalis, var.
49. Phlox (Floks) (Phiox, Moss pink-Phîox, Phlox)

- decu-ssata ——– - Caroline Van
den Berg
——–SclaİTSur
——Elisabeth
CanıpteH
——–Etna
——–Jules Sandeau
- Mia Ruys
- San Antonio
- SirJohnFalstaff
——-Spit fire
50. Phyllitis (Geyik dili Eğrelti) (……………, Tonguefern,)
- scolopendrium
51. Platycodon (…………, Balloen Flower, Ballonb’ume)
- grandi/Zorum
52. Polypodium (Benekli Eğrelti) (…………, Oak Fern, )
53.Pyrethrum (Pire otu) (…………,Pyrethrum, Insektenblume)
- roseum, var.
55. Rudbeckia (Güneş şapkası) (Rüdbeckie, Conenower, Rudbeckie

- laciniata florepleno
- nitida, var.
- purpurea, vari
56. Soxifraga (Taşkıran) (Perce - pierre, Pride, Steinbrech)
- umbrosa
57. Scabiosa (Uyuz otu) (Scabieuse, Scabious, Scabiose)
- caucassica
58. Solidago (Altınbaşak, Sançomak) (Verge d’Or, Goldenrod)

- virgo aurea
59. Stipa (Sorguç otu) (…………, Needlegrass, Federgrass, )
- pennata
60. Thcdictrum (Çayır sedefi) (Pigamon, Meadowrue. Wiesenraute)
- aguilcgifolium
61. Viola (Menekşe) (Violette, Viola, Horney Dansy, Veilchen)


- cornuta
- odornta, var.
- tricolor, var